Beeld copyright VRTNWS – 19u journaal op 6 oktober 2026

44 fietsers kwamen in de eerste helft van 2026 om in het Belgische verkeer, dat zijn er 13 meer dan een jaar geleden. VIAS bracht het nieuws op 6 oktober tijdens de Staten-Generaal van de Verkeersveiligheid. We doken in de cijfers van de verkeersveiligheidsbarometer.

Vlaanderen: meeste fietsongevallen in tien jaar.

36 van de 44 fietsdoden vielen in Vlaanderen. Vorig jaar waren er 27 doden in dezelfde periode te betreuren. Daarnaast registreerde de politie  5.100 letselongevallen met fietsers. Dat zijn er 7% meer dan in dezelfde periode vorig jaar en het hoogste cijfer in tien jaar. Fietsers zijn betrokken bij 44% van de Vlaamse letselongevallen.

Als je absolute cijfers gaat vergelijken per jaar, dan kunnen er soms grote verschillen opduiken. We vergelijken daarom ook met de cijfers van de afgelopen tien jaar. 2025 was het beste jaar van de reeks met het minst aantal dodelijke fietsslachtoffers. 36 doden is geen grote uitschieter als we kijken op een periode van 10 jaar. Het is wel duidelijk dat we er niet in geslaagd zijn om het aantal dodelijke fietsslachtoffers te laten dalen. En dat wringt.

We weten ook dat er meer gefietst wordt in Vlaanderen. Zowel voor woon-werkverplaatsing als voor recreatieve verplaatsingen geven verschillende onderzoeken steeds opnieuw een duidelijke stijging van het aantal fietsers aan.

Fietsberaad berekende vorig jaar het blootstellingsrisico, hoeveel kans je per gereden fietskilometer hebt om betrokken te zijn bij een dodelijk fietsongeval. En dat onderzoek geeft duidelijk aan dat het risico daalt in de afgelopen tien jaar. Meer fietsers geeft natuurlijk meer absolute cijfers in ongevallen en doden, maar het betekent nog niet meteen dat het risico ook stijgt. 

Wat wel vaststaat is dat we niet op weg zijn om de doelstelling van 0 doden in 2050, de Vision Zero, te halen. Iedere te vermijden fietscrash is er één te veel

Groter aantal elektrische fietsen

De cijfers zijn duidelijk; de ongevallen met klassieke fietsen blijven stabiel op 2.827. De stijging bij de letselongevallen is toe te schrijven aan de e-bike (14,7 % meer) en de speed pedelec (21,6% meer).

Ook hier de kanttekening: uit ander onderzoek (FietsDNA van Fietsberaad) weten we dat meer dan 50% van de nieuw gekochte fietsen in Vlaanderen elektrische fietsen zijn.
De elektrische ondersteuning bij het fietsen heeft als effect dat we meer kilometers afleggen met de fiets, en dat er meer oudere mensen langer blijven fietsen. In de barometer wordt duidelijk aangegeven dat er op Belgisch niveau 22 fietsdoden waren ouder dan 65, dat zijn er 8 meer dan vorig jaar in dezelfde periode. Het is nog niet duidelijk of die elektrisch reden of niet. 

Brussel daalt

In Brussel daalde het aantal fietsongevallen met 15% tot 499 en waren er geen fietsdoden. Ook de ongevallen met voetgangers, met auto’s en zelfs met steps dalen in Brussel fors. 2025 was een uitzonderlijk slecht jaar in onze hoofdstad op het vlak van verkeersveiligheid, dus we blijven voorzichtig in de achterliggende analyse. Misschien werpt een aanpak met Good Move en een veralgemeende zone 30 nu echt zijn vruchten af?  

Elke Van den Brandt benoemde in een vooraf opgenomen boodschap op de Staten-Generaal van de Verkeersveiligheid het middenveld als een belangrijke partner. We zullen er vanuit onze Brusselwerking dan ook alles aan doen om samen met partners en administratie te zorgen dat dit een duurzame tendens wordt. 

Wat zijn de oorzaken van deze minder goede cijfers

Vias wijst op meer fietsers vanwege een droog en zonnig voorjaar. Dat is een logisch verband dat we ook in andere jaren zagen. Maar in de barometer hebben we geen zicht op het aantal afgelegde fietskilometers. De barometer geeft ook niet aan waar de letselongevallen en de doden vallen, noch het type infrastructuur. Gebeurde het ongeval op  een fietspad of in gemengd verkeer en op welk soort weg, dat weten we niet. Wie de eventuele betrokken tegenpartij was, is ook niet af te leiden uit de cijfers.Vanuit de Fietsersbond vragen we al heel lang om meer diepgravend onderzoek te doen naar de oorzaken van fietscrashes. We hebben aan VIAS gevraagd of het op zijn minst al mogelijk is om de zware letselongevallen en doden uit te splitsen naar gender, leeftijdsgroep, tijdstip, maand, snelheidsregime op de plek van het ongeval en de eventuele tegenpartij.

Gericht beleid om de trend te keren en dus minder doden en zware letsels te hebben bij fietsers kan pas wanneer we de oorzaken ook echt kennen.

Juiste investeringen

Vlaanderen investeert de afgelopen jaren veel in nieuwe fietsinfrastructuur. De minister kondigt nog steeds de “historische 300 miljoen per jaar aan”. Wij blijven vaststellen en herhalen dat we daar niet aan geraken, in de voorbije twee jaar en ook dit jaar niet. Het Rekenhof gaf duidelijk aan dat er dit jaar 229 miljoen zal geïnvesteerd worden volgens de geactualiseerde begroting. Dat is dus een pak minder dan die 300.

We zien bovendien ook dat er heel veel investeringen zijn in nieuwe fietsbruggen, fietssnelwegen en fietstunnels. Die zijn zeker nodig en we zijn er blij mee dat die er komen. Alleen zien we ook dat er heel wat onveilige fietspaden geen prioriteit krijgen bij de investeringen. Herent, Herentals of Tervuren, drie voorbeelden waar onze lokale afdelingen duidelijk protesteerden en dringend vragen om de veiligheid van de fietsers echt serieus te nemen en prioritair te investeren.

Lees ook het artikel in De Standaard of bekijk de reactie van Wies in het VRT NWS Journaal van 6 oktober.