Tijd voor échte keuzes voor verkeersveiligheid

12/02/2020 - Algemeen

(dit stuk verscheen in De Standaard op 13/2)

Dinsdag 11 februari 2020 was, alweer, een inktzwarte dag voor fietsers. In Gistel werd een fietser meegesleurd door een vrachtwagen die rechts afsloeg en de rechtdoor rijdende fietser niet gezien had. Zwaargewond. In Arendonk werd een fietser aangereden door een SUV met een vermoedelijk dronken chauffeur achter het stuur, vluchtmisdrijf erbovenop. Dood.

Het ongeval in Gistel is een ‘typisch dodehoekongeval’. Waarom blijft dit gebeuren? De oplossing is nochtans eenvoudig: conflictvrije verkeerslichten. Een voertuig dat rechtsaf slaat mag niet in dezelfde groenfase zitten als een fietser die rechtdoor rijdt. Werk dit vandaag uit in een ‘dienstorder’, dan kan het in de komende vier jaar overal uitgevoerd worden. In Wenen is men al zover: vrachtwagens zonder dodehoekassistentie kunnen er niet meer rechtsaf. 

Bij het ongeval in Arendonk is alcohol de vermoedelijke oorzaak. Dat de Vlaming de combinatie drinken en rijden nog steeds niet problematisch vindt, kwam kort geleden uitvoerig in de media. We hebben een mentaliteitsprobleem. Daarenboven is de pakkans miniem. Meer controle is daarom een deel van de remedie. Er is ook al een bijzonder effectieve technologische oplossing voorhanden: het alcoholslot in elke wagen. Waarop wordt er toch gewacht om vandaag die beslissing te nemen?  Binnen de vier jaar kunnen alle wagens ermee uitgerust zijn.

Dit zijn keuzes die gemaakt worden in landen waar men streeft én slaagt in een ambitie om geen fietsdoden meer te tellen -zoals Zweden (0 fietsdoden in Oslo). Onze beleidsmakers echter blijven treuzelen. Voor de camera wil iedereen er aan werken, maar op het terrein lijkt het wel alsof ze zich verzetten tegen alles wat neigt naar teveel repressie en het aan banden leggen van vrij auto- en vrachtverkeer. In de discussie over nultolerantie op vlak van alcohol in het verkeer was er duidelijk geen eensgezinde daadkracht. Doorstroming van autoverkeer blijft belangrijk boven veiligheid van actieve weggebruikers. Vandaag nog verzette een burgemeester zich tegen trajectcontroles op zijn grondgebied om snelheidsovertredingen op de snelweg in het kader van werk door de vingers te zien.

Wat zal het zijn, beste overheid? Nul verkeersdoden, of toch maar niet? Het is duidelijk welke keuzes moeten gemaakt worden. Steek niet langer tijd in onderzoek over hoe het moet. Er zijn duidelijke voorbeelden te volgen. (Her) aanleg van infrastructuur, kruispunten conflictvrij maken - zorg vandaag nog voor het wettelijk en uitvoerend kader, want de uitvoering zal jaren duren. Technologie is een oplossing, maar ook daar: vooraleer alle wagens uitgerust zijn met pakweg een alcoholslot en snelheidsbegrenzing, zijn we vele jaren verder.

Stop met treuzelen. De fietsers in jullie steden en gemeenten willen levend thuiskomen. De wekelijkse berichten over dode fietsers treffen ons steeds in ons hart. Hoeveel doden moeten er eigenlijk nog vallen? Maak die keuzes, nu!

Anders kunnen we nu al voorspellen dat de Fietsersbond in februari 2021 opnieuw hetzelfde opiniestuk zal schrijven.

Wies Callens, Beleidsmedewerker Fietsersbond